Gealbomihttomearit 10. ceahki maŋŋá

Oahpahusa mihttomearri lea ahte oahppi galgá máhttit

lohkat čáppagirjjálašvuođa ja áššeprosa girjegillii ja ođđadárogillii, ruoŧagillii ja dánskkagillii ja jorgalusaid sámegielas ja eará gielain, ja
Reflekteret lea guorahallat ja jurddašit iešguđet beliid iežas dahje earáid daguin,guottuin ja jurdagiin. Mii sáhttit maid reflekteret áššiid ja diliid, geavatlaš doaimmaid dahje iežamet oahppama. Reflekšuvnnaid bokte sáhttá geahččalit iežas jurdagiid ja guottuid, ja nu ovddidit buoret áddejumi ja máhtu.
teavsttaid sisdoalu, šáŋŋerdovdomearkkaid ja váikkuhangaskaomiid birra
Buohtastahttit lea guorahallat guovtti dahje máŋga dili ovttaláganvuođaid ja erohusaid.
ja
Dulkot lea duddjot oaivila dahje áddejumi muhtun albmoneami, geavatlaš dilidahje dáiddalaš ovdanbuktima oaivilsisdoalu hárrái. Áddejumi vuođđun lea dávjá ovttaskas osiid ja daid gaskavuođaid guorahallan.
románaid, noveallaid, lyrihka ja eará teavsttaid historjjálaš konteavstta ja ohppiid iežaset dálááiggi vuođul
dovdát ja
Válddahit geavahit ávkin juoidá dahje bargat juoidá vai olahit dihto ulbmila. Geavahit lea sullii seammá go ávkkástallat, atnit dahje váldit atnui ovdamearkka dihte bargovuogi dahje reaiddu.
gielalaš váikkuhangaskaomiid ja retoralaš appellašuvdnahámiid
kritihkalaččat
Válddahit geavahit ávkin juoidá dahje bargat juoidá vai olahit dihto ulbmila. Geavahit lea sullii seammá go ávkkástallat, atnit dahje váldit atnui ovdamearkka dihte bargovuogi dahje reaiddu.
gálduid, merket sitáhtaid ja čujuhit gálduide dárkilasti láhkai iežas teavsttain
Válddahit geavahit ávkin juoidá dahje bargat juoidá vai olahit dihto ulbmila. Geavahit lea sullii seammá go ávkkástallat, atnit dahje váldit atnui ovdamearkka dihte bargovuogi dahje reaiddu.
fágagiela ja ákkastallat áššálaččat iežas čállimis, ságastallamiin ja čálalaš ovdanbuktimiin dárogielfágalaš ja fágaidrasttildeaddji fáttáid birra
Suokkardit mearkkaša vásihit ja geahččaladdat ja dainna sáhttá duhtadit sáhkkiivuođa ja imaštallama. Suokkardit sáhttá mearkkašit áicat, iskat, fuomášit, dárkut ja dutkat. Muhtumin dat oaivvilda ahte iskkadit iešguđet beliid áššis rabas ja kritihkalaš ságaškuššamiin. Dutkkadit sáhttá maid mearkkašit ahte mii geahččalit ja árvvoštallat bargovugiid, buktagiid dahje reaidduid.
ja
Árvvoštallat lea vihkkedallat ášši dahje oaivila iešguđet beliid. Dat sáhttá maid sisdoallat buktaga dahje proseassa kvaliteahta meroštallama. Árvvoštallama vuođul dahkkojuvvo dávjá mearrádus, vihkkedallan dahje loahppacealkka (konklušuvdna).
mo digitála mediat váikkuhit gillii ja gulahallamii ja rievdadit dan
Plánet lea go ráhkada áigumuša man láhkai juksat ulbmila. Plána válddaha mo mii áigut ovdánit vai juksat ulbmila, ja sáhttá čujuhit makkár oktavuohta lea doaimmaid, čađaheami ja ulbmila gaskka.
ja
Čađahit lea álggahit, dahkat ja ollašuhttit juoidá, ovdamearkka dihte dahkamuša, guorahallama dahje plánejuvvon barggu.
fágalaš ovdanbuktimiid iešguđetlágan hámis
muitalit, ákkastallat ja
Reflekteret lea guorahallat ja jurddašit iešguđet beliid iežas dahje earáid daguin,guottuin ja jurdagiin. Mii sáhttit maid reflekteret áššiid ja diliid, geavatlaš doaimmaid dahje iežamet oahppama. Reflekšuvnnaid bokte sáhttá geahččalit iežas jurdagiid ja guottuid, ja nu ovddidit buoret áddejumi ja máhtu.
iešguđetlágan šáŋŋeriin ja iešguđetlágan ulbmiliidda, mat leat heivehuvvon vuostáiváldái ja gaskkustanvuohkái
čállit teavsttaid funktionála teakstačatnamiin, girjás sátneriggodagain ja rivttes mearkabidjamiin ja hálddašit sátnesojaheami ja riektačállima
Válddahit geavahit ávkin juoidá dahje bargat juoidá vai olahit dihto ulbmila. Geavahit lea sullii seammá go ávkkástallat, atnit dahje váldit atnui ovdamearkka dihte bargovuogi dahje reaiddu.
fágagiela ja máhtu cealkkaráhkadusa, teakstastruktuvrra ja šáŋŋeriid birra go ságastallá čállima teakstagieđahallama birra
ráhkadit ovttastuvvon teavsttaid ja vuođuštit ovdanbuktinhámiid válljema
čilget almmolaš gielaid stáhtusa ja lávdama Norggas

Dađistaga árvvoštallan

Dađistaga árvvoštallan galgá leat mielde ovddideamen oahppama ja gelbbolašvuođa fágas. Oahppit čájehit ja

ovdánahttet gelbbolašvuođa dárogiella-fágas ohppiide geain lea mearkagiella, 8., 9. ja 10. ceahkis go sii lohket

oanehat ja guhkit teavsttaid iešguđetlágan šáŋŋeriin, suokkardit teavsttaid konteavsttaid ja reflekterejit mo

konteaksta váikkuha teakstadulkomii. Sii čájehit ja ovdánahttet maiddái gelbbolašvuođa go geavahit fágagiela,

ákkastallet, reflekterejit ja eksperimenterejit teavsttaiguin iešguđetlágan šáŋŋeriin ja iešguđetlágan ulbmiliidda.

Dasto sii čájehit gelbbolašvuođa go geavahit fágagiela suokkardit gielalaš variašuvnnaid ja reflekterejit daid

birra ja go ságastallet iežaset ja earáid teavsttaid birra čállinproseassain.

Oahpaheaddji galgá diktit ohppiid váikkuhit oahpahussii ja árvvosmahttit oahppanhálu dan bokte ahte addet

vejolašvuođaid kreatiiva proseassaide main oahppit besset geavahit fantasiija ja vásihit ahte geahččaladdan

lea oahppama oassi. Oahpaheaddji galgá diktit ohppiid ovdánahttit gillilvuođa lohkat guhkebuš teavsttaid ja

suokkardit fágalaš čuolmmaid. Dasto oahpaheaddji galgá diktit ohppiid bargat iehčanassii ja ovttas earáiguin,

juogo fysalaš dahje digitála luohkkálanjain. Oahpaheaddji ja oahppit galget gulahallat ohppiid ovdáneami birra

dárogiella-fágas ohppiide geain lea mearkagiella. Ohppiid čájehuvvon gelbbolašvuođa vuođul galget oahppit

beassat muitalit maid sii orrot máhttimin ja maid máhttet buorebut go ovdal. Oahpaheaddji galgá oaivadit

viidásit oahppama birra ja heivehit oahpahusa nu ahte oahppit besset geavahit rávvagiid ovddidit viidásit

iežaset teavsttaid.

Oppalaš árvvoštallan

Oppalašárvosátni galgá čájehit oahppi ollislaš gelbbolašvuođa dárogiella-fágas ohppiide geain lea mearkagiella,

go oahpahus loahpahuvvo maŋŋá 10. ceahki. Oahpaheaddji galgá plánet ja láhčit dili nu ahte oahppit besset

čájehit iežaset gelbbolašvuođa iešguđet láhkai mat fátmmastit áddejumi, reflekšuvnna ja kritihkalaš

jurddašeami iešguđet oktavuođain. Oahpaheaddji galgá bidjat árvosáni dárogiella-fágas ohppiide geain lea

mearkagiella, oahppi čájehuvvon gelbbolašvuođa vuođul go oahppi lea čájehan fágalaš sisdoalu njálmmálaččat

go hállá ja/dahje geavaha mearkkaid, ja gelbbolašvuođa vuođul maid oahppi lea čájehan dihto oanehat ja

guhkit čálalaš oahppiteavsttain iešguđetlágan šáŋŋeriin ja iešguđetlágan ulbmiliidda.

Norsk for elever med tegnspråk (NOR05‑05)
Gealbomihttomearit ja árvvoštallan

Dát oahppoplána ii šat gusto

Čilgehus