RÅIE, sáme pládna (RLE02‑04)
Máhtudakulme ja árvustallam
Ij la guoskavasj åvddål 5. trinn–7. trinn jahkedássáj 1.8.2026 rájes
- Oahppopládna álgaduvvá ållåsit 1.8.2026 rájes.
- Guoskavasjvuohta ja álgadibme
- Bokmål
- Davvisámegiella
- Julevsámegiella
- Åarjelsaemiengïelese
Tjielggidus
Máhtudakulme 7. jahkedáse maŋŋela
Åhpadusá ulmme le oahppe galggá máhttet
- tjielggit risstalasjvuoda ja ietjá åskoj ja iellemvuojnoj histåvråv Sámen ja Vuonan, aj målssomav risstalasjvuohtaj, ja nasjåvnålasj unneplågoj åssko- ja iellemvuojnnohiståvråv
- gåvvidit ja åvddånbuktet nágin guovdásj rituála práksisijt ja etihkalasj nårmajt risstalasjvuodan
- gåvvidit ja åvddånbuktet nágin guovdásj rituála práksisijt ja etihkalasj nårmajt lulle- ja alleværálda åskoj ja iellemvuojnnoárbbedábijn
- åtsådit ja buohtastahttet tevstajt ja materiella javllamusájt gálldon máhttuj kulturárbe birra mij la risstalasjvuohtaj ja ietjá åssko- ja iellemvuojnnodábijda tjanádum
- buohtastahttep ja ságastallat árbbedábálasj máhtoj ja práksisij birra iesjguhtik guovlojn Sámen
- adnet fáhkabuojkuldagájt gå åskoj ja iellemvuojnoj barggá
- tjielggit åskoj, iellemvuojnoj ja sáme sebrudagáj iesjguhtiklágásj vuojnojt mánnávuohtaj, familljaj ja aktanviessomij
- adnet filosåfalasj ájádallamvuogijt ságastallamin ja imájdallamin
- ságastallat ja gaskostit etihkalasj idiejajt åskoj ja iellemvuojnoj árbbedábij guovdásj ulmutjijs
- ságastallat ja gaskostit filosofijjahiståvrå guovdásj ulmutjij etihkalasj idiejajt
- åtsådit ja gåvvidit ietjas ja iehtjádij perspektijvajt etihkalasj dilemmajn ma guosski árggabiejve ja sebrudagá hásstalusájda
- reflektierit eksistensiella ássjij birra ma guosski ulmutjij iellemvuohkáj ja bierggimláhkáj ja ednama boahtteájggáj
- tjielggit majt ulmusjriektá merkahi iemeálmmugij riektájda, moalgedim- ja åsskofriddjavuohtaj ja åskulasj unneplågoj dilláj Sámen ja Vuonan
Åhpadattijn árvustallam
Åhpadattijn árvustallam galggá viehkken åvdedit oahppamav ja fáhkamáhtudagáv åvddånahttet. Oahppe vuosedi ja åvddånahtti máhtudagáv RÅIE:n 5., 6. ja 7. dásen gå guoradalli ja dádjadi åskojt ja iellemvuojnojt ja reflektieriji eksistensiella ja etihkalasj ássjij badjel. Máhtudahka åvddån boahtá gå oahppe vuosedi dádjadusáv gåktu åsko ja iellemvuojno li oassen histåvrålasj prosessajs nasjåvnå dásen. Oahppe vuosedi ja åvddånahtti aj máhtudagáv gå fága guovdásj buojkuldagájt adni. Duodden vuosedi ja åvddånahtti aj máhtudagáv gå ságastallamijn ja dágástallamijn åvddånbukti ietjasa vuojnojt ja vuosedi bukti ássjev moattet perspektijvas gehtjadit. Åhpadiddje galggá dilev láhtjet oahppijoassálasstemij ja arvusmahttet oahppammiellaj fágan njálmálasj, tjálalasj, praktihkalasj ja digitála barggamvuogij. Åhpadiddje ja oahppe galggi ságastallat oahppij åvddånime birra RÅIE:n. Oahppe galggi bessat gæhttjaladdat. Dajna máhtudagájn mav oahppe vuosedi, galggi bessat moalgget majt ietjasij mielas bukti, ja majt buorebut nahki gå åvddåla. Åhpadiddje galggá bagádallat ienep oahppama gáktuj ja åhpadimev hiebadit navti váj oahppe bessi bagádallamij milta vijdedit ietjasa máhtudagáv ja dádjadusáv risstalasjvuoda, ietjá åskoj, iellemvuojnoj ja etihka birra.