Jo1 luonddudoalus (NAB01‑03)
Gealbomihttomearit ja árvvoštallan

Oktavuođaid ovdamearkkat

Čilgehus

Gealbomihttomearit maŋŋá luondduvuđot ealáhusaktivitehta

Oahpahusa mihttomearri lea ahte oahppi galgá máhttit

  • Reflekteret lea guorahallat ja jurddašit iešguđet beliid iežas dahje earáid daguin,guottuin ja jurdagiin. Mii sáhttit maid reflekteret áššiid ja diliid, geavatlaš doaimmaid dahje iežamet oahppama. Reflekšuvnnaid bokte sáhttá geahččalit iežas jurdagiid ja guottuid, ja nu ovddidit buoret áddejumi ja máhtu.

     mat gáibádusat ja vuordámušat leat ámmátbargái ovttasdoaibmama ja searvama hárrái servodatdigaštallamis luonddu, resursageavaheami ja hálddašeami birra

  • Plánet lea go ráhkada áigumuša man láhkai juksat ulbmila. Plána válddaha mo mii áigut ovdánit vai juksat ulbmila, ja sáhttá čujuhit makkár oktavuohta lea doaimmaid, čađaheami ja ulbmila gaskka.

    ,

    Čađahit lea álggahit, dahkat ja ollašuhttit juoidá, ovdamearkka dihte dahkamuša, guorahallama dahje plánejuvvon barggu.

     ja

    Árvvoštallat lea vihkkedallat ášši dahje oaivila iešguđet beliid. Dat sáhttá maid sisdoallat buktaga dahje proseassa kvaliteahta meroštallama. Árvvoštallama vuođul dahkkojuvvo dávjá mearrádus, vihkkedallan dahje loahppacealkka (konklušuvdna).

     luondduvuđot ealáhusaktivitehtaid ja

    Válddahit lea govvidit dahje bájuhit vásáhusa, dilálašvuođa, bargoproseassa dahje fágalaš fáttá. Válddahit sáhttá maid mearkkašit ahte geavaha relevánta fágadoahpagiid go lea systematiseremin máhtu fáttá birra.

     gullevaš árvogollosa

  • Suokkardit mearkkaša vásihit ja geahččaladdat ja dainna sáhttá duhtadit sáhkkiivuođa ja imaštallama. Suokkardit sáhttá mearkkašit áicat, iskat, fuomášit, dárkut ja dutkat. Muhtumin dat oaivvilda ahte iskkadit iešguđet beliid áššis rabas ja kritihkalaš ságaškuššamiin. Dutkkadit sáhttá maid mearkkašit ahte mii geahččalit ja árvvoštallat bargovugiid, buktagiid dahje reaidduid.

     ovdamearkkaid báikkálaš buvtta- ja ealáhusovddideapmái teknologalaš ovdánahttima, báikkálaš resurssaid, kultuvrra ja árbevieruid vuođul
  • ovdanbuktit ealáhusaktivitehtaid, buktagiid dahje bálvalusaid iešguđet ulbmiljoavkkuide

  • Ságaškuššat lea muitalit ášši birra nu ahte ovdanbuktá iešguđet beliid das, ja go ákkastallá sihke dan bealis ja vuostá. Ságaškuššan sáhttá loahpahuvvot konklušuvnnain. Ságaškuššat sáhttá ieš okto dahje earáiguin. Go máŋggas leat ságastallamin ášši dahje dili birra, de sáhttet maid leat digaštallamin.

     mo luondduvuđot buktagat ja bálvalusat sáhttet ovdánahttot guoddevaš ovdáneami ja resursahálddašeami rámma siskkobealde

  • Válddahit lea govvidit dahje bájuhit vásáhusa, dilálašvuođa, bargoproseassa dahje fágalaš fáttá. Válddahit sáhttá maid mearkkašit ahte geavaha relevánta fágadoahpagiid go lea systematiseremin máhtu fáttá birra.

     ja

    Árvvoštallat lea vihkkedallat ášši dahje oaivila iešguđet beliid. Dat sáhttá maid sisdoallat buktaga dahje proseassa kvaliteahta meroštallama. Árvvoštallama vuođul dahkkojuvvo dávjá mearrádus, vihkkedallan dahje loahppacealkka (konklušuvdna).

     ovttaláganvuođaid ja erohusaid iešguđet luonddudoalus fidnodoaimmas
  • dádjadit meahcis árbevirolaš ja ođđaáigásaš metodaiguin ja veahkkeneavvuiguin
  • válljet ja

    Válddahit geavahit ávkin juoidá dahje bargat juoidá vai olahit dihto ulbmila. Geavahit lea sullii seammá go ávkkástallat, atnit dahje váldit atnui ovdamearkka dihte bargovuogi dahje reaiddu.

     rusttegiid ja biktasiid dili, luonddudili ja dálkkádaga mielde ja divodit rusttegiid

  • Árvvoštallat lea vihkkedallat ášši dahje oaivila iešguđet beliid. Dat sáhttá maid sisdoallat buktaga dahje proseassa kvaliteahta meroštallama. Árvvoštallama vuođul dahkkojuvvo dávjá mearrádus, vihkkedallan dahje loahppacealkka (konklušuvdna).

     riskka ja čađahit luondduvuđot aktivitehtaid iežas ja earáid sihkkarvuođa dáfus
  • čađahit vuođđoheahteveahki

Dađistaga árvvoštallan

Dađistaga árvvoštallan galgá leat mielde ovddideamen oahppama ja gelbbolašvuođa. Oahppit čájehit ja ovdánahttet gealbbu luondduvuđot ealáhusaktivitehtas go geavahit iežaset máhtu, gálggaid ja kritihkalaš jurddašeami čoavdit bargguid prográmmafágas.

Oahpaheaddji galgá láhčit dili ohppiidmielváikkuheapmái ja stimuleret oahppanhállui máŋggabealat bargguid bokte. Oahpaheaddji sáhttá addit bargguid mat gokčet máŋggaid dahje buot prográmmafágaid. Oahpaheaddji ja oahppit galget gulahallat ohppiid ovdáneami birra luondduvuđot ealáhusaktivitehtas. Oahppit galget oažžut vejolašvuođa ovdanbuktit maid sii orrot máhttimin, ja reflekteret iežaset fágalaš ovdáneami birra. Oahpaheaddji galgá oaivadit viidásit oahppama birra ja heivehit oahpahusa nu ahte oahppit besset geavahit rávvagiid ovddidit iežaset gelbbolašvuođa prográmmafágas.

Oppalaš árvvoštallan

Oppalašárvosátni galgá čájehit oahppi ollislaš gelbbolašvuođa luondduvuđot ealáhusaktivitehtas, go prográmmafága oahpahus loahpahuvvo. Oahpaheaddji galgá plánet ja láhčit dili nu ahte oahppit besset čájehit iežaset gelbbolašvuođa prográmmafágas máŋgga láhkai. Gealbomihttomeriid vuođul oahpaheaddji galgá árvvoštallat mo oahppi čájeha áddejumi, dáiddu reflekteret ja kritihkalaččat jurddašit, ja mo oahppi duste hástalusaid ja čoavdá bargguid iešguđet oktavuođain. Oahpaheaddji galgá bidjat árvosáni luondduvuđot ealáhusaktivitehtas gelbbolašvuođa vuođul maid oahppi čájeha go pláne, čađaha, árvvoštallá ja dokumentere iežas fágalaš barggu.