Sámegielan vuostasjgiellan (SFS01‑06)
Máhtudakulme ja árvustallam

Aktijvuoda buojkulvisá

Tjielggidus

Máhtudakulme 4. jahkedáse maŋŋela

Åhpadusá ulmme le oahppe galggá máhttet

  • gulldalit iehtjádijda, gatjádallat tjielggijiddje ja tjiegŋodiddjeláhkáj, ja iehtjádij árvvalusájt tjuovvolit
  • gulldalit, ságastallat ja åtsåditiesjgeŋga njálmálasj ja tjálalasj tevstajt
  • avtatrajes låhkåt iesjgeŋga tækstaslájajt ja daj sisanov ja ulmijt

    Dádjadit le árvvedit mav juojddá merkaj, mij javladuvvá jali gåktu dan vijor le. Dádjadusáv máhttá vuosedit gå tjielggi, máhttelisvuodajt árvvaladdá, vuogijt buohtastahttá jali kvalitiehtav árvustallá.

  • ságastallat mij la sieradus vuojnoj ja fáktá gaskan

  • Åtsådit merkaj vásedit ja gæhttjaladdat ja máhttá diehtemvájnov ja oavdduhimev vaddet. Åtsådit máhttá merkahit ájttsat, åhtsåt, ielvvet, váksjot ja guoradallat. Muhttijn merkaj iesjgeŋgalágásj bielijt ássjes guoradallat rabás ja lájttális árvvaladdama baktu. Åtsådit máhttá aj merkahit barggovuogijt, buktagijt jali vædtsagijt gæhttjalit ja árvustallat.

     ja

    Gåvvidit le tjielggit jali buojkuldahttet vásádusáv, dilev, barggoprosessav jali fágalasj ássjev. Gåvvidit máhttá aj merkahit guoskavasj fáhkamoallánagájt adnet systematiseritjit máhtudagáv ássje birra.

     gåktu bágo ja jiedna máhtti vájkkudimnævvon aneduvvat
  • subtsastit,

    Gåvvidit le tjielggit jali buojkuldahttet vásádusáv, dilev, barggoprosessav jali fágalasj ássjev. Gåvvidit máhttá aj merkahit guoskavasj fáhkamoallánagájt adnet systematiseritjit máhtudagáv ássje birra.

     ja tjuottjodit njálmálattjat ja tjálalattjat

  • Adnet le gå juojddáv ávkástalá jali juojddáv dagá ájggomusáv jåvsåtjit. Adnet le vargga sæmmi gå ávkástallat, sæmmi gå adnuj válldet duola dagu barggovuogev jali vædtsagav.

     iesjgeŋga stratesjijjajt ja digitála ressursajt tevstaj hábbmidimen
  • tjállet iesjgeŋga tækstaslájajt ma li avtatrajága ja struktuvrajn

  • Adnet le gå juojddáv ávkástalá jali juojddáv dagá ájggomusáv jåvsåtjit. Adnet le vargga sæmmi gå ávkástallat, sæmmi gå adnuj válldet duola dagu barggovuogev jali vædtsagav.

     giela háme ja gárgadisåhpa njuolgadusájt ja minsstarijt ietjas tækstahábbmimijn

  • Adnet le gå juojddáv ávkástalá jali juojddáv dagá ájggomusáv jåvsåtjit. Adnet le vargga sæmmi gå ávkástallat, sæmmi gå adnuj válldet duola dagu barggovuogev jali vædtsagav.

     metagielav gå ságas daj ienemus guovdásj giellastruktuvraj birra
  • gávnnat, válljit,

    Adnet le gå juojddáv ávkástalá jali juojddáv dagá ájggomusáv jåvsåtjit. Adnet le vargga sæmmi gå ávkástallat, sæmmi gå adnuj válldet duola dagu barggovuogev jali vædtsagav.

     ja vuosedit gáldojda ietjas bargon

  • Árvustallat le árvvaladdat iesjgeŋgalágásj bielij birra ássjes jali vuojnos. Máhttá aj merkahit kvalitiehtav buktagis jali prosessas árvvaladdat. Árvustallam álu vaddá mærrádusáv jali konklusjåvnåv.

     ietjas ja iehtjádij tevstajt ja ietjas tevstajt buoredit iehtjádij árvvalusáj ja válljidum kritierihij milta
  • gæhttjaladdat iesjgeŋga stratesjijjaj gåktu oahppat

  • Buohtastahttet le guoradallat avtalágásjvuodajt ja sieradusájt guovte jali moatte vidjurij gaskan.

     ietjas dialevtav tjállemgielajn
  • ságastit giela ja giellasegadime birra

  • Adnet le gå juojddáv ávkástalá jali juojddáv dagá ájggomusáv jåvsåtjit. Adnet le vargga sæmmi gå ávkástallat, sæmmi gå adnuj válldet duola dagu barggovuogev jali vædtsagav.

     bágojt ja moallánahkojt ma li tjanádum árbbediehtuj, luonnduj ja sebrudahkaj

Åhpadattijn árvustallam

Åhpadattijn árvustallam galggá viehkken åvdedit oahppamav ja fáhkamáhtudagáv åvddånahttet. Oahppe vuosedi ja åvddånahtti máhtudagáv sámegielan vuostasjgiellan 3. ja 4. jahkedásen gå bessi vuosedit dádjadi gå gulldali ja adnet guoskavasj báhkoboanndudagáv ja gielav åvddånbuvtedijn iesjgeŋga fágalasj ássjev. Vuosedi ja åvddånahtti aj máhtudagáv gå avtatrajágit ja dádjadusájn låhkiguhkep ja oanep tevstajt . Vijddásappot vuosedi máhtudagáv gå adni vuogas gielav ja vuogas gáldojt ietjasa tevstaj hábbmidijn.

Åhpadiddje galggá dilev láhtjet oahppijoassálasstemij ja arvusmahttet oahppamhálluj målsudahkes njálmálasj, praktihkalasj ja tjálalasj barggamvuogij baktu. Åhpadiddje ja oahppe galggi ságastallat oahppij åvddånime birra sámegielan vuostasjgiellan ja oahppe galggi bessat gæhttjaladdat. Dajna máhtudagájn mav oahppe vuosedi, galggi bessat javllat majt ietjasa mielas bukti, ja majt buorebut nahki gå åvddåla. Åhpadiddje galggá bagádallat ienep oahppama gáktuj ja åhpadimev hiebadit navti váj oahppe bessi rádij milta åvddånahttet njálmálasj tjehpudagájt, ja låhkåm- ja tjállemmáhtudagáv gielajn ja tevstaj bargadijn