Sámegielan nubbengiellan 2 (SAS02‑02)
Máhtudakulme ja árvustallam
Tjielggidus
Máhtudakulme 7. jahkedáse maŋŋela
Åhpadusá ulmme le oahppe galggá máhttet
- målsudahkes bágojt ja moallánahkojt berustimij ja asstoájge birra
Adnet le gå juojddáv ávkástalá jali juojddáv dagá ájggomusáv jåvsåtjit. Adnet le vargga sæmmi gå ávkástallat, sæmmi gå adnuj válldet duola dagu barggovuogev jali vædtsagav.
- álgadit, jådon bisodit ja låhpadit ságastallamijt
- subtsastit vuojnoj ja dåbdoj birra
- buojkodit jaiesjgeŋga tiemájt
Åvddånbuktet le vuosedit ja tjielggit fágalasj ássjev jali buvtav. Máhtá moahtteláhkáj åvddånbuktet, valla ulmme le ássjev jali buktagav iehtjádijda buojkuldahttet ja tjielggit vaj dádjadi. Åvddånbuktem máhttá aj liehket gåvådibme ja vuosádallam.
- gulldalit,, ja sjuggelit tevstaj barggat
Åtsådit merkaj vásedit ja gæhttjaladdat ja máhttá diehtemvájnov ja oavdduhimev vaddet. Åtsådit máhttá merkahit ájttsat, åhtsåt, ielvvet, váksjot ja guoradallat. Muhttijn merkaj iesjgeŋgalágásj bielijt ássjes guoradallat rabás ja lájttális árvvaladdama baktu. Åtsådit máhttá aj merkahit barggovuogijt, buktagijt jali vædtsagijt gæhttjalit ja árvustallat.
- ja ságastallat sáme girjálasjvuoda birra
Åtsådit merkaj vásedit ja gæhttjaladdat ja máhttá diehtemvájnov ja oavdduhimev vaddet. Åtsådit máhttá merkahit ájttsat, åhtsåt, ielvvet, váksjot ja guoradallat. Muhttijn merkaj iesjgeŋgalágásj bielijt ássjes guoradallat rabás ja lájttális árvvaladdama baktu. Åtsådit máhttá aj merkahit barggovuogijt, buktagijt jali vædtsagijt gæhttjalit ja árvustallat.
- låhkåt ja kommentierit tevstaj sisano birra
- tjállet avtatraják tevstajt ma diededi, gærddodi ja subtsasti
- gulldalit ja ságastallat dialevtaj birra ietjas sámegielan
- dádjadahtte báhkosåjådimijt ja gárgadisstruktuvrajt
Adnet le gå juojddáv ávkástalá jali juojddáv dagá ájggomusáv jåvsåtjit. Adnet le vargga sæmmi gå ávkástallat, sæmmi gå adnuj válldet duola dagu barggovuogev jali vædtsagav.
Åhpadattijn árvustallam
Åhpadattijn árvustallam galggá viehkken åvdedit oahppamav ja fáhkamáhtudagáv åvddånahttet. Oahppe vuosedi ja åvddånahtti máhtudagáv sámegielan nubbengiellan, sámegiella 2, 5., 6. ja 7. jahkedásen gå gulldali, låhki ja ságastalli tevstaj birra, gå ságastallamijt álgadi, jådon bisodi ja låhpadi ja gå njálmálasj ja tjálalasj tevstajt hábbmiji oahpes ja ådå guládallamdilijn.
Åhpadiddje galggá dilev láhtjet oahppijoassálasstemij ja arvusmahttet oahppammiellaj målsudahkesbarggamvuogij baktu gånnå oahppe bessi liehket dåjmalattja, sjuggelisá ja guoradalle. Åhpadiddje ja oahppe galggi ságastallat oahppij åvddånime birra sámegielan nubbengiellan, sámegiella 2. Oahppe galggi bessat gæhttjaladdat. Dajna máhtudagájn mav oahppe vuosedi, galggi bessat moalgget majt ietjasa mielas bukti, ja majt buorebut nahki gå åvddåla. Åhpadiddje galggá bagádallat ienep oahppama gáktuj ja åhpadimev hiebadit navti váj oahppe bessi bagádallamij milta ietjasa njálmálasj ja tjálalasj giellatjehpudagájt åvddånahttet oahpes ja ådå guládallamdilijn.